IMF'den Türkiye'ye şeffaflık uyarısı: Varlık Fonu, TOKİ ve deprem harcamaları

Uluslararası Para Fonu (IMF), Türkiye'ye ilişkin Mali Şeffaflık Değerlendirmesi raporunu yayımladı. Raporda, Türkiye Varlık Fonu bünyesinde bulunan ve GSYİH'nin yüzde 29'u değerindeki kamu varlığının mali raporlarda yer almadığı, fonun varlıkları, yükümlülükleri ve hükümetle ilişkileri konusunda açıklık bulunmadığı uyarısında bulunuldu.

Değerlendirmede ayrıca deprem harcamalarının raporlanmasında sorunlar bulunduğu ve TOKİ'nin mali tablolarının kamuya açık olmadığı vurgulandı. IMF, bu eksikliklerin giderilmesi için Türkiye'ye dört maddelik öncelikli bir reform paketi önerdi.

Raporda olumlu gelişmelere de yer verildi: 2021'de program bütçeye geçilmesi, tahakkuk esaslı Uluslararası Kamu Sektörü Muhasebe Standartları'nın uygulanması ve Devlet Mali İstatistikleri raporlamasının iyileştirilmesi takdirle karşılandı. 2017'den bu yana vatandaş bütçesi yayımlandığı, 2022'de ise ek bütçe uygulamasına geçildiği hatırlatıldı.

IMF'ye göre Türkiye, Mali Şeffaflık Kodu ilkelerinin yaklaşık üçte ikisinde iyi veya ileri uygulama düzeyini karşılıyor; bu oran 2015'teki değerlendirmede yaklaşık yarı seviyesindeydi.

Uzman değerlendirmesi: Bütçe dışı fonların ve kamu-özel iş birliği yükümlülüklerinin raporlara tam yansımaması, kamu borcunun ve risklerin gerçek büyüklüğünün görülmesini zorlaştırıyor. Bu başlıklarda atılacak adımlar, yatırımcı güveni ve kredi notu değerlendirmeleri açısından da belirleyici olabilir.